کوردستانیبوون: جیاوازییەکان لەژێر میچی نیشتماندا

کوردستانیبوون: جیاوازییەکان لەژێر میچی نیشتمان دا ڕوانگەی دەستووری کۆماری کوردستان بۆ پرسی جیاوازییەکان و فرەچەشنیی کۆمەڵایەتی

دەستووری کۆماری کوردستان نکۆڵی لە جیاوازییە کۆمەڵایەتی، ڕەگەزی، چینایەتی، کولتووری و ئایینییەکان ناکات؛ بەڵام ئەوانە لە دەرەوەی پەیمانی نەتەوەییش دانانێت. وەڵامی دەستوور بۆ فرەچەشنی، هاووڵاتیبوونی یەکسان، دادپەروەریی کۆمەڵایەتی، پشتگیریی تایبەت لە گرووپە لاوازەکان (ئەوانەی لەبەردەم مەترسیدان) و دڵسۆزی بۆ نیشتمانە. دەستووری کۆماری کوردستان تەنیا نەخشەی پێکهاتەی دەوڵەت نییە؛ بەڵکوو وێنەی کۆمەڵگەیەکیش دەکێشێت کە ئەم دەوڵەتە دەبێت لەسەر بنەمای ئەو وێنەیە بونیاد بنرێت. لەم وێنەیەدا، کۆمەڵگەی کوردستان کۆمەڵگەیەکی یەکدەست و مەنگ نییە. تێیدا ژن، پیاو، منداڵ، کچ، کرێکار، کەمئەندام، گەنج، کەمایەتی ئایینی و کولتووری، هاووڵاتیی بێبەش و چینە جیاوازە کۆمەڵایەتییەکان ئامادەییان هەیە. بەڵام وەڵامی دەستوور بۆ ئەم جیاوازییانە نە سڕینەوەیانە و نە گۆڕینیانە بۆ ناسنامەیەک کە لە نەتەوە دابڕاو بن. وەڵامی دەقەکە ڕوونە: جیاوازییەکان دەبێت ببینرێن، پشتگیری بکرێن و لە چوارچێوەی هاووڵاتیبوونی یەکسان، دادپەروەریی کۆمەڵایەتی و دڵسۆزی بۆ نیشتماندا واتا پەیدا بکەن. ئەم ڕوانگەیە لە بنەما گشتییەکانی دەستوورەوە دەست پێ دەکات. لە ڕاگەیاندنی سەرەتاییدا، نەتەوەی کورد وەک نەتەوەیەکی خاوەن یادەوەری مێژوویی، خاک، مافی سەروەری و ئەزموونی ئازارەکانی وەک جینۆساید، داگیرکاری و نکۆڵی لێکردن دەناسرێت (ڕاگەیاندنی دەستووری کۆماری کوردستان، ل. ۱۰–۱۱). کەواتە، ناسنامەی نەتەوەیی لەم دەستوورەدا نەک ئامرازێک بۆ سڕینەوەی جیاوازییەکان، بەڵکوو میچێکە بۆ پاراستنیان. کوردستان، لە لۆژیکی ئەم دەقەدا، ماڵێکی هاوبەشە کە تێیدا جیاوازییەکان دەبێت بگەنە ماف، کەرامەت و ئاسایش. هەمان ڕوانگە لە پێشەکییە تیۆرییەکەی کتێبەکەشدا بەردەوامە. دەستوور، خۆی وەک بنەمایەکی عەقڵانی و یاسایی بۆ تێپەڕین لە بێدەوڵەتی و پەرتەوازەیی بەرەو ڕێکخستن، سەروەری و دەوڵەتداری دەناسێنێت (پێشەکی، ل. ۱۲–۱۳). هەر لێرەوە دەکرێت تێبگەین کە جیاوازییەکان لەم دەقەدا، لە دەرەوەی پڕۆژەی دەوڵەتسازی دانانرێن؛ بەڵکوو دەبێت لە ناو ڕێکخستنێکی نەتەوەیی و یاساییدا ڕێک بخرێن. کۆدەبنەوە.